Ulica Długa w Krakowie

ulica Długa
Stare Miasto
Ilustracja
Widok na północny zachód, od strony skrzyżowania z ulicą Pędzichów
Państwo

 Polska

Województwo

 małopolskie

Miejscowość

Kraków

Długość

1051 m[1]

Przebieg
ul. Śląska, ul. Prądnicka
al. J. Słowackiego
pl. Nowy Kleparz
ul. J.Żuławskiego
ul. Helców
ul. Szlak
ul. Słowiańska, ul. Pędzichów
ul. świętego Filipa
ul. Krzywa
ul. Basztowa
ul. Sławkowska
Położenie na mapie Krakowa
Mapa konturowa Krakowa, blisko centrum na lewo u góry znajduje się punkt z opisem „ulica Długa”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole znajduje się punkt z opisem „ulica Długa”
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa konturowa województwa małopolskiego, blisko centrum na lewo u góry znajduje się punkt z opisem „ulica Długa”
Ziemia50°04′13,0″N 19°56′12,7″E/50,070270 19,936860

Ulica Długa – ulica w Krakowie, w dzielnicy I Stare Miasto, na Kleparzu. Ma 1051 m długości[1].

Historia

Ulica ta w dokumentach wymieniana była już przed 1690, a ukształtowała się w średniowieczu. Jest ona częścią średniowiecznego traktu sławkowskiego, a jej historycznym przedłużeniem jest ulica Śląska. Początkowo szlak ten sięgał tylko do ul. Pędzichów, a dalej przebiegał wśród błoń, obok miejskich szubienic. Okolica, gdzie dziś kończy się ul. Długa, na XVIII-wiecznych mapach oznaczona jest jako Świnia Krzywda. W XIX wieku ulica była zabudowana parterowymi domkami. Obecna zabudowa pochodzi sprzed I wojny światowej.

W 2010 r. ulica została gruntownie odnowiona. Zmodernizowano całą ulicę wraz z torowiskiem tramwajowym i chodnikami. Przebudowano również skrzyżowania z ulicami Basztową i Szlak oraz odcinek torowiska od wylotu ul. Długiej do ul. Kamiennej. Wymieniono oświetlenie i wybudowano zatoki parkingowe[2][3]. Koszt remontu – 20,7 mln zł[3].

Zabudowa

  • ul. Długa 1 (ul. Basztowa 11) – Dom „Pod Globusem”. W 1904 r. rozpoczęto jego budowę; była to reprezentacyjna siedziba krakowskiej Izby Handlowej i Przemysłowej, powstałej 14 listopada 1850 r.[4] Przedtem był tu placyk miejski oraz niewielka posiadłość Łysakowskich – zajazd z pokojami gościnnymi i stajniami dla koni. „Łysoń” uważany był za jeden z większych zajazdów krakowskich. Na jego miejscu został zbudowany z surowej cegły dwupiętrowy gmach Izby w stylu gdańskim, według planów Tadeusza Stryjeńskiego i Franciszka Mączyńskiego. Zakończony jest wieżą, na której widnieje zegar i globus, stąd nazwa. Parter od 1913 zajmowała największa w mieście, firma papiernicza: Fabryczny Skład Papieru Regina Aleksandrowicz i Synowie; jej poprzednia siedziba była przy Rynku Kleparskim.
  • ul. Długa 3 – kamienica, 1868.
  • ul. Długa 4 – kamienica, proj. Leopold Tlachna, 1895.
  • ul. Długa 5 – Dom Pod Głowami, kamienica czynszowa projektu Maksymiliana Nitscha, przykład historyzmu. Nad bramą wejściową domu znajduje się orzeł z rozpiętymi skrzydłami, a nad oknami – kartusze z plastycznie wymodelowanymi głowami Stefana Czarnieckiego, Juliana Ursyna Niemcewicza, Tadeusza Kościuszki, Hugona Kołłątaja. W domu tym mieszkał Gustaw Ehrenberg.
  • ul. Długa 6 – kamienica, proj. Ksawery Pietraszkiewicz, Roman Bandurski, 1908.
  • ul. Długa 7 – kamienica, proj. Jacek Matusiński, 1874.
  • ul. Długa 8 – kamienica, proj. Jacek Pokutyński, 1907.
  • ul. Długa 9 – kamienica, 1893.
  • ul. Długa 28 – kamienica, proj. Jan Dębski, 1898.
  • ul. Długa 31 (ul. Pędzichów 2) – Dom Turecki, czynszowa kamienica zwieńczony trzema wieżyczkami-minaretami.
  • ul. Długa 42 – siedziba Stowarzyszenia Siemacha[5]. Już w 1886 r. ks. Kazimierz Siemaszko otworzył tutaj „dom schronienia i dobrowolnej pracy dla biednych opuszczonych chłopców”[6], przemianowany po jego śmierci w 1904 r. na Zakład Wychowawczy im. ks. Siemaszki.
  • ul. Długa 50 – kamienica, proj. Wandalin Beringer, 1890.
  • ul. Długa 53 – kamienica czynszowa, projektował Sebastian Jaworzyński, 1885. Zdobi nad bramą wejściową kolorowy geometryczny witraż.
  • ul. Długa 54 – kamienica czynszowa, projektował Teodor Talowski, 1891.
  • ul. Długa 55 – kamienica czynszowa, projektował Kazimierz Brzeziński, 1909. Mieszkała w niej Iwona Borowicka polska śpiewaczka operowa, primadonna Operetki Krakowskiej.
  • ul. Długa 56 – kamienica, proj. Stefan Ertel, 1890–1891.
  • ul. Długa 60 – secesyjna kamienica, projektował Zygmunt Pszorn, 1907.
  • ul. Długa 64 – kamienica czynszowa, projektował Teodor Talowski, 1891. W latach 1908–1929 mieszkał w niej Jan Sztaudynger poeta, fraszkopisarz, satyryk.
  • ul. Długa 72 – dawne magazyny firmy C. Hartwig, projektował Ludwik Wojtyczko, 1920.
  • ul. Długa 76 – kamienica, proj. Władysław Warczewski, 1905.

Galeria

Przypisy

  1. 1 2 Długa, ulica. W: Encyklopedia Krakowa. Kraków: Biblioteka Kraków i Muzeum Krakowa, 2023, s. 261 t. I. ISBN 978-83-66253-46-9.
  2. ↑ Małgorzata Stuch: Kraków: przedłuża się remont ulicy Długiej. 2010-06-29. [dostęp 2010-09-17]. (pol.).
  3. 1 2 Magdalena Lorenc: Remont ul. Długiej w Krakowie. 2010-02-10. [dostęp 2010-09-17]. (pol.).
  4. ↑ Izba Przemysłowo-Handlowa w Krakowie – Historia.
  5. ↑ SIEMACHA Spot • Kraków, Długa 42 [online], siemachaspot.pl [dostęp 2018-08-06] (pol.).
  6. ↑ Ks. Kazimierz Siemaszko CM – Zgromadzenie Księży Misjonarzy [online], misjonarze.pl [dostęp 2018-08-06] (pol.).

Bibliografia

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.