XVI Korpus Armijny (Cesarstwo Niemieckie)
 Budynek dowództwa w Metz | |
| Historia | |
| Państwo | |
|---|---|
| Sformowanie |
1890 |
| Rozformowanie |
1919 |
| Dowódcy | |
| Pierwszy |
gen. Gottlieb von Haeseler |
| Działania zbrojne | |
| I wojna światowa | |
| Organizacja | |
| Dyslokacja | |
| Rodzaj wojsk | |
| Podległość |
VII Inspekcja (do VIII 1914) |
.svg.png){kind=small}
XVI Korpus Armijny (niem. XVI. Armee-Korps) – wyższy związek taktyczny Armii Cesarstwa Niemieckiego.
Charakterystyka
29 czerwca 1912 armię niemiecką zorganizowano w 25 korpusów prowadzących rekrutację na terenach 22 terytorialnych okręgów korpuśnych. Każdy korpus tworzyły dwie dywizje piechoty, zwykle o kolejnych numerach. Korpusy zgrupowane były w osiem inspekcji armii[1]. Barwą XVI KA był kolor cytrynowy[2].
W sierpniu 1914 rozwinięto w Niemczech do etatów wojennych związki operacyjne (armie[a]). W skład 5 Armii wszedł między innymi XVI Korpus Armijny[4][5]. W I wojnie światowej korpus walczył na froncie zachodnim[6].
Korpus na stopie wojennej początkowo składał się ze sztabu korpusu, oddziałów korpuśnych i dwóch dywizji piechoty. Jednak wojna pozycyjna wymusiła bardziej płynną organizację korpusów, która umożliwiałaby przerzucanie nawet do sześciu dywizji na odcinki korpusów znajdujących się na głównym wysiłku obrony. Reformę tę sformalizowano w grudniu 1916[7], a Korpus od tej pory traktowano jako tymczasowe zgrupowanie poszczególnych dywizji[8].
Struktura organizacyjna
Skład od 2 VIII 1914 do 20 IX 1915[4][9]:
- dowództwo korpusu
- 33 Dywizja Piechoty
- 24 Dywizja Piechoty
Dowódcy korpusu
| Stopień | Imię i nazwisko[10] | Okres |
|---|---|---|
| Generał kawalerii | Gottlieb Graf von Haeseler | 24 III 1890 – 17 V 1903 |
| Generał piechoty | Louis Stoetzer | 18 V 1903 – 23 IV 1906 |
| Generał piechoty | Maximilian von Prittwitz und Gaffron | 24 IV 1906 – 28 II 1913 |
| Generał piechoty | Bruno von Mudra | 1 III 1913 – 28 X 1916 |
| Generał lejtnant | Adolf Wild von Hohenborn | 29 X 1916 do końca wojny |
Uwagi
- ↑ Armie polowe nie w pełni odpowiadały przedwojennym okręgom armijnym[3].
Przypisy
- ↑ Thomas 2019a ↓, s. 6.
- ↑ Thomas 2019a ↓, s. 33.
- ↑ Thomas 2019a ↓, s. 8.
- 1 2 Thomas 2019a ↓, s. 13.
- ↑ 5 Armia Cesarstwa Niemieckiego ↓, XVI Korpus Armijny – dowództwo.
- ↑ Thomas 2019a ↓, s. 11.
- ↑ Thomas 2019b ↓, s. 8.
- ↑ Thomas 2019c ↓, s. 10.
- ↑ XVI Korpus Armijny Metz ↓, rozmieszczenie wojsk.
- ↑ XVI Korpus Armijny ↓, historia.
Bibliografia
- Nigel Thomas: Armia niemiecka w I wojnie światowej 1914–1915. T. 1. Oświęcim: Wydawnictwo Napoleon V, 2019. ISBN 978-83-8178-074-2.
- Nigel Thomas: Armia niemiecka w I wojnie światowej 1915–1917. T. 2. Oświęcim: Wydawnictwo Napoleon V, 2019. ISBN 978-83-8178-075-9.
- Nigel Thomas: Armia niemiecka w I wojnie światowej 1917–1918. T. 3. Oświęcim: Wydawnictwo Napoleon V, 2019. ISBN 978-83-8178-076-6.
- Jonathan Viser: Imperial German Fifth Army. [w:] The Prussian Machine [on-line]. prussianmachine.com. [dostęp 2025-01-16]. (ang.).
- Jonathan Viser: XVI. Armeekorps Metz. [w:] The Prussian Machine [on-line]. prussianmachine.com. [dostęp 2025-01-18]. (niem.).
- Jonathan Viser: XVI Army Corps. [w:] The Prussian Machine [on-line]. prussianmachine.com. [dostęp 2025-01-14]. (ang.).
.svg.png){kind=small}