Ponikwa (województwo dolnośląskie)

Ponikwa
wieś
Ilustracja
Kościół św. Józefa Robotnika w Ponikwie
Państwo

 Polska

Województwo

 dolnośląskie

Powiat

kłodzki

Gmina

Bystrzyca Kłodzka

Wysokość

410-520[1] m n.p.m.

Liczba ludności (III 2011)

244[2]

Strefa numeracyjna

74

Kod pocztowy

57-520[3]

Tablice rejestracyjne

DKL

SIMC

0851554

Położenie na mapie gminy Bystrzyca Kłodzka
Mapa konturowa gminy Bystrzyca Kłodzka, blisko centrum na dole znajduje się punkt z opisem „Ponikwa”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole po lewej znajduje się punkt z opisem „Ponikwa”
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa konturowa województwa dolnośląskiego, na dole znajduje się punkt z opisem „Ponikwa”
Położenie na mapie powiatu kłodzkiego
Mapa konturowa powiatu kłodzkiego, na dole znajduje się punkt z opisem „Ponikwa”
Ziemia50°15′04″N 16°36′28″E/50,251111 16,607778[4]

Ponikwa (niem. Verlorenwasser) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie kłodzkim, w gminie Bystrzyca Kłodzka.

Położenie

Ponikwa to wieś łańcuchowa o długości około 3 km leżąca pomiędzy masywem Jagodnej na zachodzie i Wyszkowskim Grzbietem, w Rowie Górnej Nysy, na wysokości około 410–520 m n.p.m.[1] Przez wieś przepływa potok Ponik, który w Długopolu-Zdroju wpada do Nysy Kłodzkiej.

Historia

Pierwsza wzmianka na temat Ponikwy (niem. Verlorenwasser) pochodzi z 1319 roku, jest to więc jedna z najstarszych wsi w tym regionie[1]. W 1427 roku wójt Hannus von Mosschen sprzedał Ponikwę swojemu zięciowi Jorgowi von dem Sandemu[1]. Na początku XVIII wieku wzniesiono tu kościół[1]. W 1840 roku w miejscowości było 86 budynków, w tym: kościół cmentarny, szkoła katolicka, 3 młyny wodne, szpital i gorzelnia[1]. W tym czasie Ponikwa była podzielona na dwie części: jedna należała do księżny Marianny Orańskiej, a druga była wolnym sołectwem[1]. Pod koniec XIX wieku wieś nabrała znaczenia turystycznego i była chętnie odwiedzana przez kuracjuszy z Długopola-Zdroju[1]. W tym czasie powstała tu gospoda z 10 miejscami noclegowymi[1]. Po 1945 roku Ponikwa pozostała typową wsią rolniczą, w 1978 roku było tu 68 gospodarstw rolnych[1].

W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie wałbrzyskim.

Sowina

Kolonia niem. Eulenberg, (1747) to rozproszone domy położone na wysokości 510–575 m n.p.m. powyżej leśniczówki w Ponikwie, na wschodnim zboczu Jagodnej, poniżej Autostrady Sudeckiej. Kolonia powstała na początku XVIII w.

Zabytki

Do wojewódzkiego rejestru zabytków wpisany jest[5]:

  • kościół filialny św. Józefa Robotnika, murowany, zbudowany w połowie XVIII w. Główny ołtarz to dzieło Michała Ignacego Klahra, datowany jest w przybliżeniu na 1770 r. Kościół został przebudowany w XIX w.[1]
  • kapliczka pokutna, na rozstaju dróg do Wyszek i Długopola, 1645, nr rej.: B/844/468 z 10.06.1983
  • figura św. Jana Nepomucena, kam. 1777, nr rej.: B/1956 z 15.09.2008.

Turystyka

Przez Ponikwę prowadzi szlak turystyczny[6]:

W miejscowości znajdują się dwa gospodarstwa agroturystyczne: Leszczynowy Dworek i Chata nad Ponikiem (do 2023: Stanica nad Ponikiem). Ponadto w miejscowości od 2023 roku funkcjonuje dom wczasowy Ponikwa36.

Zobacz też

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Słownik geografii turystycznej Sudetów. redakcja Marek Staffa. T. 15: Kotlina Kłodzka i Rów Górnej Nysy. Wrocław: I-BiS, 1993, s. 355-358. ISBN 83-85773-06-1.
  2. GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.
  3. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2022, s. 967 [zarchiwizowane 2022-10-26].
  4. Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 108043
  5. Rejestr zabytków nieruchomych – województwo dolnośląskie [online], Narodowy Instytut Dziedzictwa, 31 stycznia 2025 [dostęp 2025-04-26].
  6. Mapa szlaków turystycznych. [dostęp 2018-03-29].

Bibliografia