Spalona (powiat kłodzki)

Spalona
wieś
Ilustracja
Zabudowania Spalonej
Państwo

 Polska

Województwo

 dolnośląskie

Powiat

kłodzki

Gmina

Bystrzyca Kłodzka

Wysokość

680–810[1] m n.p.m.

Liczba ludności (III 2011)

60[2]

Strefa numeracyjna

74

Kod pocztowy

57-516[3]

Tablice rejestracyjne

DKL

SIMC

0851577

Położenie na mapie gminy Bystrzyca Kłodzka
Mapa konturowa gminy Bystrzyca Kłodzka, po lewej znajduje się punkt z opisem „Spalona”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole po lewej znajduje się punkt z opisem „Spalona”
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa konturowa województwa dolnośląskiego, na dole znajduje się punkt z opisem „Spalona”
Położenie na mapie powiatu kłodzkiego
Mapa konturowa powiatu kłodzkiego, blisko centrum na dole znajduje się punkt z opisem „Spalona”
Ziemia50°16′57″N 16°31′54″E/50,282500 16,531667[4]
Dom sudecki w Spalonej

Spalona (niem. Brand) – wieś w Polsce w Górach Bystrzyckich, administracyjnie położona w województwie dolnośląskim, w powiecie kłodzkim, w gminie Bystrzyca Kłodzka przy drodze wojewódzkiej nr 389.

Położenie

Spalona to zanikająca wieś leżąca w Góry Bystrzyckich, na północ od Przełęcz Spalona i drogi wojewódzkiej nr 389, w dolinach potoków Szklarnik i Mała Bystrzyca na wysokości około 680–810 m n.p.m.[1]

Podział administracyjny

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa wałbrzyskiego.

Historia

Spalona została założona przypuszczalnie w XVI wieku na terenie dóbr królewskich, chociaż źródła informują o tym, że już w XIV wieku istniała na tym terenie kopalnia rudy żelaza, przetwarzanej w kuźnicy w Młotach[5]. W XVI i na początku XVII wieku w miejscowości funkcjonowała huta szkła, która później została zniszczona w pożarze[5]. W roku 1717 mistrz szklarski Wolf Preussner odbudował tutejszą hutę szkła[5]. W 1741 roku Spalona została zakupiona przez magistrat Bystrzycy[5] i od tego czasu zaznacza się wyraźny rozwój wsi[1]. W 1840 roku były tu 34 domy, w tym: młyn wodny i 2 gorzelnie[1]. W roku 1864 zbudowano nową drogę prowadzącą do Mostowic, a na Przełęczy Spalona powstała gospoda Hartmanna[1]. W roku 1927 gospoda została przejęta przez Kłodzkie Towarzystwo Górskie i przekształcona w schronisko[1]. Po 1945 roku Spalona znacznie wyludniła się[1]. W latach międzywojennych wieś stała się letniskiem, a w 1938 roku w jej sąsiedztwie zbudowano Autostradę Sudecką[1]. Obecnie Spalona jest miejscowością rolniczo-letniskową, w 1978 roku było tu 13 gospodarstw rolnych.

Zabytki

Do wojewódzkiego rejestru zabytków wpisane są:[6]

  • rzeźba Ukrzyżowanie, dz. nr 57/2, kam., 1814, nr rej.: B/1934 z 1.07.2008
  • rzeźba Ukrzyżowanie, dz. nr 16, kam., kon. XIX, nr rej.: B/1952 z 5.09.200

Turystyka i rekreacja

We wsi znajduje się schronisko turystyczne PTTK „Jagodna” oraz wyciąg narciarski[1]. Na Przełęczy Spalona znajduje się skrzyżowanie czterech znakowanych szlaków turystycznych[7].

Zobacz też

Miejscowości o podobnej nazwie:

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Słownik geografii turystycznej Sudetów. redakcja Marek Staffa. T. 14: Góry Bystrzyckie i Orlickie. Warszawa; Kraków: Wydawnictwo PTTK „Kraj”, 1992, s. 227-229. ISBN 83-7005-340-8.
  2. ↑ GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.
  3. ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2022, s. 1204 [zarchiwizowane 2022-10-26].
  4. ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 127264
  5. 1 2 3 4 Waldemar Brygier, Tomasz Dudziak: Ziemia Kłodzka. Pruszków: Oficyna Wydawnicza "Rewasz", 2010, s. 435. ISBN 978-83-89188-95-3.
  6. ↑ Rejestr zabytków nieruchomych – województwo dolnośląskie [online], Narodowy Instytut Dziedzictwa, 31 stycznia 2025 [dostęp 2025-04-26].
  7. ↑ Mapa szlaków turystycznych. [dostęp 2018-04-05].

Bibliografia

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.