31. Międzynarodowy Festiwal Filmowy w Berlinie

31. Międzynarodowy Festiwal Filmowy w Berlinie odbył się w dniach 13-24 lutego 1981 roku. W konkursie głównym zaprezentowano 21 filmów pochodzących z 16 różnych krajów.

Jury pod przewodnictwem niemieckiej reżyserki Jutty Brückner przyznało nagrodę główną festiwalu, Złotego Niedźwiedzia, hiszpańskiemu filmowi Szybciej, szybciej w reżyserii Carlosa Saury. Drugą nagrodę w konkursie głównym, Srebrnego Niedźwiedzia − Nagrodę Specjalną Jury, przyznano indyjskiemu filmowi W poszukiwaniu głodu w reżyserii Mrinala Sena^[1].

Dużo kontrowersji wśród niemieckich filmowców wzbudziła selekcja festiwalowa nowego dyrektora Berlinale Moritza de Hadelna, który w konkursie głównym umieścił zaledwie jeden niemiecki film. De Hadelna oskarżano o "dyletantyzm" i "brak zdolności do komunikowania się" z niemieckim środowiskiem filmowym. Domagano się jego rezygnacji i grożono bojkotem festiwalu. De Hadeln twierdził, że powodem tak niewielkiej obecności niemieckich filmów w konkursie była ich słaba jakość. Niemieccy twórcy filmowi (m.in. reżyser Alexander Kluge) odpowiadali zaś, że to nie kinematografia niemiecka jest w kryzysie, ale sam festiwal, który faworyzuje amerykańskie kino mainstreamowe^[2].

Wydarzeniami sekcji Forum były pokazy nowych filmów mistrzów kina: Stalkera Andrieja Tarkowskiego, Wściekły byk Martina Scorsese i Ratuj się kto może (życie) Jean-Luka Godarda, który był gościem festiwalu.

W temat przewodni tegorocznego konkursu głównego, czyli odkrywanie zapomnianej historii (poruszany m.in. w filmach Gorączka czy Łódź jest pełna) wpisał się również pokazany w sekcji Forum wstrząsający irański film dokumentalny Poszukiwanie w reżyserii Amira Naderiego, opowiadający o masakrach dokonywanych na ludności cywilnej za czasów szacha Rezy Pahlawiego^[2].

W ramach festiwalu odbyła się retrospektywa poświęcona twórczości brytyjskiego producenta filmowego Michaela Balcona^[3]. Zaprezentowano także przegląd filmów tureckiego reżysera Yılmaza Güneya, więźnia politycznego przebywającego w więzieniu w Turcji pod zarzutem morderstwa^[4].

W konkursie głównym kinematografię polską reprezentował film Gorączka w reżyserii Agnieszki Holland, adaptacja powieści Dzieje jednego pocisku (1910) Andrzeja Struga. Barbara Grabowska zdobyła za rolę w tym filmie Srebrnego Niedźwiedzia dla najlepszej aktorki jako druga Polka w historii imprezy – pierwszą była Jadwiga Barańska za rolę w Nocach i dniach (1976).

Innym polskim akcentem na festiwalu był udział krytyka filmowego Jerzego Płażewskiego w pracach jury konkursu głównego.

• Oficjalna strona festiwalu