4 Pułk Strzelców Konnych (Królestwo Kongresowe)

Pułk 4 Strzelców Konnych – oddział strzelców konnych Wojska Polskiego Królestwa Kongresowego.

Pułk został sformowany w 1815 roku^[1]. Składał się z czterech szwadronów i piątego rezerwowego. Szwadrony pierwszy i drugi stanowiły 1 dywizjon, a trzeci i czwarty wchodziły w skład 2 dywizjonu. Szwadron dzielił się na dwa półszwadrony, każdy półszwadron na dwa plutony, każdy pluton na półplutony czyli sekcje. Pluton dzielił się także na oddziały, czyli trójki, po trzy roty każdy^[2].

Wchodził w skład 2 brygady Dywizji Strzelców Konnych Królestwa Kongresowego^[3].

Barwą pułku był kolor niebieski^[4].

Kurtka szaszerska zielona z kolorowymi wypustkami i łapkami na kołnierzu, białymi guzikami z numerem 4. Naramienniki metalowe białe z podszewką barwy niebieskiej.

Lejbiki sukienne zielone z wypustkami koloru niebieskiego na kołnierzu i rękawach oraz na naramiennikach z sukna zielonego. Spodnie paradne zielone z lampasami szerokimi barwy niebieskiej i karwaszami skórzanymi do kolan.

Stanowisko: województwo mazowieckie^[1]:

miejsce dyslokacji w 1830

• sztab – Kutno
• 1 szwadron – Łęczyca
• 2 szwadron – Kutno
• 3 szwadron – Kłodawa
• 4 szwadron – Koło
• rezerwa – Dąbrowice

Pułk posiadał konie kare^[4].

• 1 szwadron – konie jednostajnej maści
• 2 szwadron – konie mogły mieć gwiazdki na czole
• 3 szwadron – konie mogły mieć gwiazdki, strzałki i pęciny
• 4 szwadron – konie mogły mieć łysiny
• trębacze – konie gniado-srokate

Konie żołnierskie miały ogony obcięte do kolon i przerywane. Konie oficerskie – anglizowane (anglizowanie polegało na przecinaniu tych mięśni, które sprawiają, że ogon koński w naturalny sposób przylega do zadu)..

Dowódcy pułku^[1]:

• płk Aleksander Oborski (20 stycznia 1815),
• płk Hieronim Michał Kossecki
• płk Józef Kamieński (1825 do 1 lutego 1831),
• ppłk Franciszek Katerla,
• ppłk Adam Kosiński (14 lipca 1831).

Pułk brał udział w walkach w czasie powstania listopadowego.

Bitwy i potyczki^[1]:

• Ostrołęka (4 kwietnia)
• Udrzyn (18 kwietnia)
• Zawady (8 maja)
• Wilno (19 czerwca)

• Bronisław Gembarzewski: Rodowody pułków polskich i oddziałów równorzędnych od r. 1717 do r. 1831. Warszawa: Towarzystwo Wiedzy Wojskowej, 1925.
• Bronisław Gembarzewski: Żołnierz polski. Ubiór, uzbrojenie i oporządzenie. Tom IV. Od 1815 do 1831 roku. Warszawa: 1966.
• Bronisław Gembarzewski: Wojsko Polskie - Królestwo Polskie 1815-1830. Poznań: Wydawnictwo Kurpisz, 2003. ISBN 83-88841-48-3.
• Tadeusz Korzon, Bronisław Gembarzewski, Jadwiga Rogowa: Dzieje wojen i wojskowości w Polsce. T.3. Lwów, Warszawa, Kraków: Wydawnictwo Zakładu Narodowego im. Ossolińskich, 1923.
• Karol Linder: Dawne Wojsko Polskie. Ubiór i uzbrojenie. Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1960.