Koszary w Łańcucie
 nr rej. PL-63049 | |
 Budynek dawnego kasyna oficerskiego | |
| Państwo | |
|---|---|
| Miejscowość | |
| Adres |
ul. Kościuszki 2 |
| Typ budynku |
kamienica |
| Pierwszy właściciel | |
| Kolejni właściciele | |
Koszary w Łańcucie – kompleks koszarowy znajdujący się na terenie garnizonu Łańcut.
Przed I wojną światową stacjonował tu austriacki 11 pułk huzarów; w okresie II Rzeczypospolitej – 10 pułk strzelców konnych, a po II wojnie światowej 12 dywizjon artylerii przeciwpancernej i 20 batalion saperów.
Charakterystyka
Położone w rejonie dzisiejszych ulic: 10 Pułku Strzelców Konnych – Piłsudskiego – Batalionów Chłopskich koszary do 1914 zajmował austriacki 11 pułk huzarów. W skład kompleksu wchodziły między innymi: jeden duży i dwa mniejsze koszarowce, budynek dowództwa, trzy domy mieszkalne dla kadry oraz trzy kompleksy stajni szwadronowych, po cztery stajnie plutonowe każdy[1].
Po wojnie polsko-bolszewickiej na terenie koszar funkcjonował obóz jeniecki dla żołnierzy rosyjskich, a później obóz internowania dla Ukraińców[2]. W 1921 zdewastowane koszary przejęło Wojsko Polskie. 3 listopada 1921 zaczęły wprowadzać się do nich pododdziały nowo formowanego 10 pułku strzelców konnych. Jako pierwsze przybyły jego 2 szwadron i pluton ciężkich karabinów maszynowych. 30 stycznia 1922 z Łachwy przybył spadkobierca tradycji Pułku Jazdy Tatarskiej, przemianowany na 3 szwadron 10 psk[3].
W koszarach nie było krytej ujeżdżalni, toteż ostatni ordynat łańcucki, Alfred Potocki, oddał do wyłącznej dyspozycji pułku ujeżdżalnię zamkową[2].
Po reorganizacji pułku w 1924, koszary okazały się być zbyt małe i część pododdziałów przeszła do innych garnizonów. Dopiero w 1930, w czasie gdy pułk przebywał na manewrach letnich, w Łańcucie przeprowadzono gruntowną przebudowę koszar i jesienią wszystkie pododdziały pułku mogły wrócić do macierzystego garnizonu[4].
Kolejne remonty prowadzono od 1937. Było to związane z planami motoryzacji pułku. Przebudowywano przede wszystkim stajnie na garaże i magazyny[4][5].
Zgodnie z planem mobilizacyjnym „W", we wrześniu 1939 w koszarach powstał Ośrodek Zapasowy Kawalerii Zmotoryzowanej. Opuścił on koszary nocą z 7 na 8 września i przez Brody, Brzeżany i Halicz udał się na Węgry[4].
Po II wojnie światowej koszary początkowo użytkowało Wojsko Polskie. Pojemność koszar oceniano na 500 ludzi, 12 koni, 24 czołgi i 24 samochody. W latach 1946–1947 kwaterował tu 12 dywizjon artylerii przeciwpancernej, a w latach 1948–1957 gospodarzem obiektu był 20 batalion saperów[6][7]. Później na terenie koszar stacjonowały pododdziały 9 Drezdeńskiej Dywizji Zmechanizowanej (17 batalion zaopatrzenia)[8]. 1 października 1989 teren koszar został przekazany Zespołowi Opieki Zdrowotnej w Łańcucie[5].
Dawne kasyno oficerskie
Dawny maneż 10 psk
Łańcut – Ujeżdżalnia
Ujeżdżalnia zamkowa_-_uje%C5%BCd%C5%BCalnia.jpg)
Łańcut – Ujeżdżalnia
Zabudowa koszar zachowała się do czasów współczesnych (2020) w dobrym stanie. Budynki użytkuje między innymi dom pomocy społecznej, funkcjonuje w nich przedszkole, działają hurtownie i magazyny[6].
Przypisy
- ↑ Kucharski i Tym 2020 ↓, s. 31–32.
- 1 2 Kucharski i Tym 2020 ↓, s. 34.
- ↑ Kucharski i Tym 2020 ↓, s. 31.
- 1 2 3 Kucharski i Tym 2020 ↓, s. 35.
- 1 2 Łańcuckie ślady walk o odzyskanie niepodległości ↓, 8. Zespół budynków po byłych koszarach wojskowych.
- 1 2 Kucharski i Tym 2020 ↓, s. 38.
- ↑ Kajetanowicz 2005 ↓, s. 427 i 429.
- ↑ Archiwum Wojskowe w Oleśnicy s.409
Bibliografia
- Jerzy Kajetanowicz: Polskie wojska lądowe 1945-1960: skład bojowy, struktury organizacyjne i uzbrojenie. Toruń; Łysomice: Europejskie Centrum Edukacyjne, 2005. ISBN 83-88089-67-6.
- Szymon Kucharski, Juliusz Tym: 10 pułk strzelców konnych. T. 26. Warszawa: Edipresse Polska S.A., 2020, seria: Wielka Księga Kawalerii Polskiej 1918–1939. Odznaki kawalerii. ISBN 978-83-8164-151-7.
- Zespół budynków po byłych koszarach wojskowych w Łańcucie, ul. Józefa Piłsudskiego. [w:] Łańcuckie ślady walk o odzyskanie niepodległości – ścieżka dydaktyczna [on-line]. Miasto Łańcut – Dla turysty. [dostęp 2024-11-25]. (pol.).