Droga na Kalwarię (obraz Rafaela)
![]() | |
| Autor |
Rafael bądź jego uczniowie |
|---|---|
| Data powstania |
1515–1516[1] |
| Medium |
olej na desce przeniesiony na płótno |
| Wymiary |
318 × 229 cm[2] |
| Miejsce przechowywania | |
| Miejscowość | |
| Lokalizacja | |
Droga na Kalwarię (również: Lo spasmo di Sicilia, Męka sycylijska[3]) – obraz olejny namalowany w latach 1515–1516. Znajduje się w zbiorach Museo del Prado w Madrycie[1].
Autorstwo obrazu jest przedmiotem sporów, w literaturze pojawiają się informacje, że obraz namalował Rafael, jego uczniowie bądź też Rafael we współpracy z uczniami[1][3][2]. Giorgio Vasari w Żywotach najsławniejszych malarzy, rzeźbiarzy i architektów napisał, że obraz namalował Rafael[1], Museo de Prado podaje zaś, że obraz namalował Rafael wraz z uczniami[2].
Obraz wyróżnia się dramatycznym światłocieniem, teatralizacją i ekspresyjnymi gestami, dostrzegalne są wpływy malarzy z Europy Północnej[3][1]. Podobnie jak w Złożeniu do grobu Rafael skupił się na ukazaniu męki Chrystusa z punktu widzenia Marii. Jezus upada pod ciężarem krzyża, wzrok kieruje w stronę matki[1].
Zleceniodawcą obrazu miał być Jacopo Basilio. Obraz miał trafić drogą morską do kościoła Santa Maria dello Spasimo w Palermo[1][2]. Według przekazu Vasariego statek, który transportował dzieło, uległ zniszczeniu podczas burzy. Skrzynia, w której był schowany obraz, została wyłowiona w Zatoce Genueńskiej. Osoby, które znalazły obraz, wzięły dzieło jako własność niczyją. Historia ta stała się sławna i dotarła ona do zakonników z kościoła w Palermo, którzy upomnieli się o dzieło. Po uzyskaniu wstawiennictwa papieża otrzymali oni obraz, zaś osoby, które odnalazły i oddały dzieło, otrzymały nagrodę w ramach rekompensaty[1]. Przekaz Vasariego jest podawany w wątpliwość[2].
W 1661 roku obraz stał się własnością króla Hiszpanii Filipa IV[1][2]. Dzieło trafiło do prywatnej kaplicy w Alkazarze, w której codziennie modlił się król[1].
Przypisy
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Luba Ristujczina, Rafael Santi, Bielsko-Biała: Dragon, 2020, s. 321–322, ISBN 978-83-8172-638-2.
- 1 2 3 4 5 6 Christ falls on the Way to Calvary [online], museodelprado.es [dostęp 2025-05-09] (ang.).
- 1 2 3 Monica Girardi, KLASYCY SZTUKI. Rafael, Warszawa: Wydawnictwo Arkady, 2006, s. 119, ISBN 978-83-60529-00-3.

