Alfabet słowacki

Alfabet słowacki (słow. slovenská abeceda) – zmodyfikowany alfabet łaciński służący do zapisywania języka słowackiego. Różnice są w stosowaniu znaku długości (dĺžeň), znaku miękkości (mäkčeň) i akcentu przeciągłego (vôkaň). Alfabet ten składa się z 46 liter, 3 z których są w rzeczywistości dwuznakami^[1].

A, Á, Ä, B, C, Č, D, Ď, Dz, Dž, E, É, F, G, H, Ch, I, Í, J, K, L, Ĺ, Ľ, M, N, Ň, O, Ó, Ô, P, Q, R, Ŕ, S, Š, T, Ť, U, Ú, V, W, X, Y, Ý, Z, Ž.

Warto zaznaczyć, że litery Q, W i X występują tylko w wyrazach pochodzenia obcego (np. Quido^[2], Watt, Xylofón).

Nazwy i wymowa poszczególnych liter

Litera	Nazwa		IPA	Przykład^[3]
Litera	Według PSP	Według innych źródeł	IPA	Przykład^[3]
A a	a	á	/a /	Auto
Á á	á	dlhé a; dlhé á	/a ː /	Áno (Tak)
Ä ä	široké e	a s dvoma bodkami; prehlasované a	/ɛ /	Väz (Wiązadło)
B b	bé		/b /	Baran
C c	cé		/ts /	Cena
Č č	čé		/tʃ /	Čakať (Czekać)
D d	dé		/d /	Dom
Ď ď	ďé	mäkké dé	/ɟ /	Ďakujem (Dziękuję)
Dz dz	dzé		/dz /	Hádzať (Rzucać)
Dž dž	džé	mäkké dzé	/dʒ/	Džem (Dżem)
E e	e	é	/ɛ /	Euro
É é	é	dlhé e; dlhé é	/ɛ ː /	Éra (Era)
F f	ef		/f /	Farba (Kolor)
G g	gé		/ɡ /	Guma
G g	gé		/dʒ/	Gin
H h	há		/ɦ /	Hora (Góra)
Ch ch	chá		/x /	Chata
Ch ch	chá		/ɣ/ lub /h/	Achjaj (Auć)
I i	i	í; mäkké i; mäkké í;jota	/ɪ /	Ikra
I i	i	í; mäkké i; mäkké í;jota	/j /	Detail (Detal)
Í í	í	mäkké í; dlhé i; dlhé í; dlhé mäkké i; dlhé mäkké í; dlhá jota	/i ː /	Ísť (Iść/Jechać)
J j	jé		/j /	Jama
K k	ká		/k /	Kedy (Kiedy)
L l	el		/l /	Lampa
Ĺ ĺ	dlhé el		/lː/	Vĺča (Wilk)
Ľ ľ	eľ	mäkké el	/ʎ/	Ľudia (Ludzie)
M m	em		/m /	Mama
N n	en		/n /	Nos
			/ɲ /	Anjel (Anioł)
			/ŋ/	Banka (Bank)
Ň ň	eň	mäkké en	/ɲ/	Ňuchať (Wąchać)
O o	o	ó	/o /	Oko
Ó ó	ó	dlhé o; dlhé ó	/o ː /	Óda (Oda)
Ô ô	ô		/wo/	Kôň (Koń)
Ô ô	ô		/uwo/	Ôsmy (Ósmy)
P p	pé		/p /	Para
Q q	kvé		/k v /	Aquapark
Q q	kvé		/k /	Tequila
R r	er		/r /	Rak
Ŕ ŕ	dlhé er		/r /	Vŕba (Wierzba)
S s	es		/s /	Sen
Š š	eš		/ʃ /	Šanca (Szansa)
T t	té		/t /	Tabuľa (Tablica)
Ť ť	ťé	mäkké té	/c /	Ťava (Wielbłąd)
U u	u	ú	/u /	Blud (Złudzenie)
			/w /	Peknou (Piękną)
			nieme	Tequila
Ú ú	ú	dlhé u; dlhé ú	/u ː /	Súd (Sąd)
V v	vé		/v /	Vlak (Pociąg)
			/w /	Krv (Krew)
			/f /	Vták (Ptak)
W w	dvojité vé	dvojité w	/v /	Watt
W w	dvojité vé	dvojité w	/w /	Cowboy
X x	iks	ix	/k s /	Xylofón (Ksylofon)
Y y	ypsilon	tvrdé y tvrdé i	/ɪ /	Yzop (Hyzop)
Y y	ypsilon	tvrdé y tvrdé i	/j /	Yeti
Ý ý	dlhý ypsilon	dlhé y; dlhé ý; tvrdé í; tvrdé ý; dlhé tvrdé i; dlhé tvrdé í; dlhé tvrdé y	/i ː /	Výr (Puchacz)
Z z	zet	zé	/z /	Zima
Z z	zet	zé	/ts /	Pizza
Ž ž	žé	žet	/ʒ /	Život (Życie)

Przypisy

↑ Pravidlá slovenského pravopisu, 3. upravené a doplnené vydanie. juls.savba.sk. [dostęp 2015-03-01]. (słow.).
↑ Veronika Bakalová, Jarmila Krajčovičová, Anton Bujalka: Slovenský jazyk pre 4. ročník základných škôl. Bratislava: OG-Vydavateľstvo Poľana spol. s.r.o., 2003, s. 10-11. ISBN 80-89002-70-6. (słow.).
↑ Zdroje sú uvedené v článku Fonetika a fonológia slovenčiny.

[PSP2000-1] Pravidlá slovenského pravopisu, 3. upravené a doplnené vydanie. juls.savba.sk. [dostęp 2015-03-01]. (słow.).

[2] Veronika Bakalová, Jarmila Krajčovičová, Anton Bujalka: Slovenský jazyk pre 4. ročník základných škôl. Bratislava: OG-Vydavateľstvo Poľana spol. s.r.o., 2003, s. 10-11. ISBN 80-89002-70-6. (słow.).

[X-3] Zdroje sú uvedené v článku Fonetika a fonológia slovenčiny.

[1]

[2]

[3]