Graniczna Placówka Kontrolna Słubice

Graniczna Placówka Kontrolna Słubice – pododdział Wojsk Ochrony Pogranicza pełniący służbę na przejściu granicznym z Niemcami Słubice - Frankfurt (drogowe).

W październiku 1945 Naczelny Dowódca WP nakazywał sformować na granicy 51 przejściowych punktów kontrolnych^[a]. W Słubicach powstały dwa przejściowe punkty kontrolne. PPK nr 6 zakwalifikowany był do I kategorii o etacie nr 8/10^[3] , a jego obsada składała się z 33 żołnierzy i 3 pracowników cywilnych^[4]. Drugi PPK nr 7 o etacie nr 8/12 w lutym 1946 liczył faktycznie 2 oficerów, 1 podoficer i 6 szeregowców.

Na początku 1946 kolejowy PPK I kategorii przeniesiono do Rzepina, a jesienią 1946 formalnie rozformowano PPK Słubice^[b].

W 1948 placówka kategorii D w Słubicach przyjęła nazwę Granicznej Placówki Kontrolnej Ochrony Pogranicza nr 8. W 1948 Graniczna Placówka Kontrolna nr 8 „Słubice” (drogowa) podlegała 10 Brygadzie Ochrony Pogranicza^[6].

Do końca 1954 GPK Słubice pod względem operacyjnym podporządkowane było bezpośrednio pod sztab brygady, a pod względem zaopatrzenia kwatermistrzowskiego przydzielone było do batalionu WOP Słubice^[7]. Z dniem 1 stycznia 1955 GPK Słubice podporządkowana została dowódcy batalionu WOP Słubice^[7].

• 1972 – 18 lutego przedstawiciele organów granicznych i celnych PRL i NRD podpisali protokół o wprowadzeniu wspólnej kontroli granicznej i celnej na przejściach granicznych: Słubice-Frankfurt, Gubin-Wilhelm Pieck-Stad Guben. Postanowienia o wspólnej kontroli granicznej rozciągnięto później na pozostałe przejścia na granicy zachodniej^[8].
• 1972 – 25 kwietnia zarządzeniem dowódcy WOP opartym na ustaleniach polsko-enerdowskich dowódcy zachodnich brygad WOP otrzymali polecenie zorganizowania wspólnej z organami NRD kontroli granicznej ruchu rzecznego w miejscowościach Eisenhüttenstadt, Frankfurt nad Odrą, Hohensalten, Widuchowa, Gartz, Gryfino i Mescherin. Organy graniczne sprawowały tam kontrolę ruchu towarowego i pasażerskiego jaki odbywał się między Polską a Niemiecką Republiką Demokratyczną. Wspólną kontrolą objęty został także ruch turystyczny w miejscowościach: Miłów, Kostrzyn, Widuchowa i Gryfino. Poza wspólną kontrolą pozostały jedynie statki towarowe i pasażerskie płynące Odrą w ruchu wewnętrznym każdego państwa^[8].

• 13 grudnia 1981–22 lipca 1983 – (stan wojenny w Polsce), po wprowadzeniu ograniczeń w ruchu granicznym część niewykorzystanej kadry GPK przerzucono do strażnic w celu wspomożenia bezpośredniej ochrony granicy. W stan gotowości były postawione pododdziały odwodowe. Wzmocniono kontrolę ruchu jednostek pływających^[9].

• ppor. Szwacki p.o. (1946–13.09.1946) – dowódca PPK nr 7
• por. Henryk Makowski (do 1948)^[10]
• por. Franciszek Zając (1948–był w 1951)^[10]
• kpt. Władysław Winiarski^[10].

• Henryk Dominiczak: Zarys historii Wojsk Ochrony Pogranicza 1945–1985. Warszawa: Wojskowa Drukarnia w Łodzi, 1985, s. 1–356. (pol.).
• Zenon Jackiewicz: Wojska Ochrony Pogranicza : (1945-1991) : krótki informator historyczny. Kętrzyn: Centrum Szkolenia Straży Granicznej, 1998. ISBN 83-909304-3-9.
• Archiwum Straży Granicznej, zespół D WOP, sygn.217/32, k.56-60. Wykaz przejściowych punktów kontrolnych. Pismo z 9.11.1945
• Jerzy Prochwicz: Wojska Ochrony Pogranicza 1945–1965. Piotrków Trybunalski: Naukowe Wydawnictwo Piotrkowskie, 2011. ISBN 978-83-7726-027-2.
• Archiwum Straży Granicznej, Zespół DWOP, sygn.2825/1. Rejestr główny jednostek Wojsk Ochrony Pogranicza.
• ASGr. Historia Pomorskiej Brygady WOP. Szczecin 1961
• ASGr.Historia Lubuskiej Brygady Wojsk Ochrony Pogranicza. Krosno Odrzańskie 1965
• Tadeusz Jarmoliński: Kontrola ruchu granicznego w Polsce w latach 1945 – 1990. Warszawa–Koszalin: Centralny Ośrodek Szkolenia Straży Granicznej im. Marszałka Polski Józefa Piłsudskiego ul. Marszałka Józefa Piłsudskiego 92; 75-531 Koszalin, 2013.
• Wykaz dyslokacyjny pododdziałów Wojsk Ochrony Pogranicza w latach 1948−1956, Szczecin, Archiwum Straży Granicznej.