Bezirk Złoczów

Powiat Złoczów
Bezirk Złoczów
powiat
1854–1867
Ilustracja
Państwo

 Austro-Węgry

Kraj związkowy

Królestwo Galicji i Lodomerii

Powiat

cyrkuł złoczowski

Siedziba

Złoczów

Data powstania

1854

Data likwidacji

1867

Powierzchnia

8,7 mil²

Populacja (1854)
 liczba ludności


28.808

Języki urzędowe

niemiecki

Szczegółowy podział administracyjny
Plan
Liczba gmin katastralnych (1854)

41 (w tym 1 miasto i 1 miasteczko)

brak współrzędnych

Bezirk Złoczów – dawny powiat (Bezirk) kraju koronnego Królestwo Galicji i Lodomerii, funkcjonujący w latach 1854–1867. Siedzibą starostwa było miasto Złoczów.

Historia

Bezirk Złoczów utworzono w ramach reformy uwłaszczeniowej z okresu Wiosny Ludów (1848–1849), która likwidowała jurysdykcję właściciela ziemskiego nad poddanymi. W Galicji, dominium – jako podstawowa jednostka administracyjna i filar systemu feudalnego straciło rację bytu. Konieczne stało się zatem wprowadzenie nowego systemu administracyjnego, którego zręby powstały w latach 1851–1855. Nowy trójstopniowy podział administracyjny objął 21 cyrkułów (niem. Kreise), 179 małych powiatów (niem. Bezirke) i ponad 6000 gmin (niem. Gemeinde)[1].

Bezirk Złoczów objął obszar o wielkości 8,7 mil², zamieszkany przez 28.808 ludzi i podzielony na 41 gmin katastralnych, w tym jedno miasto (Złoczów) i jedno miasteczko (Gołogóry). Wszedł w skład cyrkułu złoczowskiego, jako jeden z jego dziesięciu powiatów[2].

Po nadaniu Galicji autonomii oraz powołaniu samorządu gminnego i powiatowego w 1865 zlikwidowano cyrkuły (Kreise). Dotychczasowe małe powiaty (Bezirke) w liczbie 179, utrzymały się do 1867 roku, kiedy to w następstwie kolejnej reformy administracyjnej (23 stycznia 1867) zostały zastąpione przez 74 większych powiatów[1][3]. Obszar zniesionego Bezirk Złoczów wszedł wtedy w całości w skład nowego powiatu złoczowskiego[4][5].

Podział administracyjny (1854)

Podział administracyjny Bezirk Złoczów w 1854 roku[2]
Lp. Gmina jednostkowa Powierzchnia Ludność Powiat w 1867 po zniesieniu
1 Złoczów (M) 10611 4441 złoczowski
2 Zarzecze 203 złoczowski
3 Zazule 1209 złoczowski
4 Woroniaki 1368 złoczowski
5 Folwarki 574 złoczowski
6 Bieniów 1040 156 złoczowski
7 Horodyłów 1406 254 złoczowski
8 Jelechowice 966 213 złoczowski
9 Chilczyce 996 224 złoczowski
10 Boniszyn 878 245 złoczowski
11 Strutyn 1747 435 złoczowski
12 Trościaniec Mały 5202 574 złoczowski
13 Łuka 308 złoczowski
14 Kniaże 2938 773 złoczowski
15 Poczapy 1536 544 złoczowski
16 Ryków 2440 547 złoczowski
17 Zarwanica 306 191 złoczowski
18 Płuhów 3808 917 złoczowski
19 Podlipce 2524 637 złoczowski
20 Lackie Wielkie 2247 549 złoczowski
21 Lackie Małe 1861 473 złoczowski
22 Jasionowce 1823 432 złoczowski
23 Zalesie 1397 737 złoczowski
24 Remizowce 3324 1027 złoczowski
25 Szpikłosy 1461 713 złoczowski
26 Snowicz 4975 1320 złoczowski
27 Czyżów 986 415 złoczowski
28 Krasnosielce 976 288 złoczowski
29 Uhorce 694 437 złoczowski
30 Koropiec 2291 400 złoczowski
31 Wicyń z Mereszówką 3181 926 złoczowski
32 Kropiwna 658 368 złoczowski
33 Żuków 3455 564 złoczowski
34 Bełzec 2979 1051 złoczowski
35 Skwarzawa 3277 1336 złoczowski
36 Gołogóry (M) 6965 2505 złoczowski
37 Gołogórki 1635 196 złoczowski
38 Ścianka 2999 400 złoczowski
39 Majdan 1502 312 złoczowski
40 Kondratów 552 314 złoczowski
41 Zaszków 966 232 złoczowski

Objaśnienie:

(M) = miasto; (m) = miasteczko

Przypisy

  1. 1 2 Krzysztof Ostafin, Podziały administracyjne Galicji 1857 – 1910 [online], ArcGIS StoryMaps, 13 marca 2024 [dostęp 2025-03-10].
  2. 1 2 Allgemeines Landes-Gesetz- und Regierungsblatt für das Kronland Galizien und Lodomerien mit den Herzogthümern Auschwitz und Zator und dem Großherzogthume Krakau. Jahrgang 1854, Lemberg 1855.
  3. Krzysztof Ostafin i inni, Problem doboru jednostek odniesienia przestrzennego w integracji danych z drugiej połowy XIX i początku XX w. z terenów Galicji i Śląska Austriackiego, „Studia Geohistorica” (8), 2020, s. 194–212, DOI: 10.12775/SG.2020.09, ISSN 2300-2875 [dostęp 2025-03-10].
  4. Verordnung des Staatsministeriums vom 23 Jänner 1867 über die Reform des politischen Verwaltung in den Königreich Galizien und Lodomerien mit dem Großherzogtum Krakau und den Herzogtümern Auschwitz und Zator
  5. Polona [online], polona.pl [dostęp 2025-03-10].

Bibliografia